[et_pb_section fb_built=”1″ admin_label=”section” _builder_version=”4.9.2″ use_background_color_gradient=”on” background_color_gradient_start=”rgba(0,0,0,0)” background_color_gradient_end=”#0c71c3″ background_color_gradient_overlays_image=”on” background_image=”https:\/\/easyrobots.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/BLOG-nadzieje-i-obawy-zdjecie-otwierajace.jpeg” background_position=”top_center” custom_margin=”7%||||false|false” custom_margin_tablet=”10%||||false|false” custom_margin_phone=”20%||||false|false” custom_margin_last_edited=”on|tablet”][et_pb_row admin_label=”row” _builder_version=”3.25″ background_size=”initial” background_position=”top_left” background_repeat=”repeat”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”3.25″ custom_padding=”|||” custom_padding__hover=”|||”][et_pb_code _builder_version=”4.9.2″ _module_preset=”default” custom_padding=”200px||||false|false”]<\/p>\n
[\/et_pb_code][et_pb_code _builder_version=”4.9.2″ _module_preset=”default”] Gdzie jest granica mo\u017cliwo\u015bci dla tego typu maszyn? Jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142a nasza rzeczywisto\u015b\u0107 przy dalszym post\u0119pie robotyzacji? Jakie korzy\u015bci i jakie problemy ona mo\u017ce przynie\u015b\u0107?\u00a0<\/span>Gdzie znajdzie si\u0119 miejsce dla cz\u0142owieka w zdominowanym przez roboty pracy? Jaki b\u0119dzie wp\u0142yw rozwoju sztucznej inteligencji na autonomi\u0119 robot\u00f3w oraz relacje cz\u0142owiek \u2013 robot?\u00a0\u00a0<\/span>I w ko\u0144cu czym robot jest, a czym (lub\u00a0\u00a0<\/span>kim) si\u0119 stanie?<\/span><\/p><\/blockquote>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Robot jest to urz\u0105dzenie mechaniczno-elektroniczne, kt\u00f3rego zadaniem jest zast\u0105pienie lub wsparcie cz\u0142owieka w wykonywaniu okre\u015blonej czynno\u015bci. Jego domen\u0105 jest automatyczna praca lub zachowanie, wynikaj\u0105ce z uprzedniego zaprogramowania go do danej czynno\u015bci. Roboty dziel\u0105 si\u0119 na szereg bardzo r\u00f3\u017cnych kategorii, pocz\u0105wszy od\u00a0robot\u00f3w przemys\u0142owych<\/a>, przez roboty medyczne, mobilne czy nawet kuchenne do robot\u00f3w humanoidalnych (przypominaj\u0105cych cz\u0142owieka w wygl\u0105dzie i w sposobie zachowania si\u0119). Robotem jest samoch\u00f3d, mo\u017ce on by\u0107 nawet autonomiczny, czyli obdarzony ,,inteligencj\u0105\u201d, zdolno\u015bci\u0105 do podejmowania decyzji. Ka\u017cdy typ ma swoje zadania i spos\u00f3b dzia\u0142ania opracowany przez tw\u00f3rc\u0119.\u00a0<\/span><\/p>\n <\/span><\/strong><\/p>\n Idea urz\u0105dze\u0144 mechanicznych wykonuj\u0105cych automatycznie konkretne zadania swoje pocz\u0105tki ma w staro\u017cytnych cywilizacjach, jednak s\u0142owo robot (okre\u015blaj\u0105ce w tym wypadku fikcyjnego robota humanoidalnego) pojawi\u0142o si\u0119 pierwszy raz w 1920 r. w dziele czeskiego pisarza Karola Capeka pt. R.U.R<\/span>[1]<\/span>. Proste maszyny mechaniczne u\u0142atwia\u0142y prac\u0119 cz\u0142owiekowi, a\u017c do momentu rewolucji komputerowej, kt\u00f3ra sprzyja\u0142a r\u00f3wnie\u017c rozwojowi elektroniki i programowalnych maszyn przemys\u0142owych. Manipulatory przemys\u0142owe, najcz\u0119\u015bciej w postaci mechanicznego ramienia o 6 osiach obrotu, zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 w zak\u0142adach pracy wykonuj\u0105c prac\u0119 zbyt ci\u0119\u017ck\u0105 dla cz\u0142owieka, niebezpieczn\u0105, powtarzaln\u0105, wymagaj\u0105c\u0105 du\u017cej szybko\u015bci, czy po prostu nu\u017c\u0105c\u0105. Osobnym kierunkiem jest pr\u0119\u017cnie rozwijaj\u0105ca si\u0119 ga\u0142\u0105\u017a robot\u00f3w kolaboracyjnych, umo\u017cliwiaj\u0105cych bezpieczn\u0105 prac\u0119 z cz\u0142owiekiem rami\u0119 w rami\u0119 na jednym stanowisku pracy<\/span>[2]<\/span>.<\/span><\/p>\n Pracodawcy musz\u0105 liczy\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce migracja pracownik\u00f3w produkcji jest du\u017ca, a nowo przyj\u0119ty monter potrafi zrezygnowa\u0107 z pracy jeszcze przed uko\u0144czeniem okresu pr\u00f3bnego.<\/span><\/p><\/blockquote>\n Rozw\u00f3j robotyki nabiera rozp\u0119du, szczeg\u00f3lnie w dzisiejszych czasach, gdy w krajach rozwini\u0119tych przemys\u0142owo pojawia si\u0119 powa\u017cny problem z zape\u0142nieniem miejsc pracy lud\u017ami. Coraz cz\u0119\u015bciej spotyka si\u0119 problem w zadaniach wymagaj\u0105cych od cz\u0142owieka bezmy\u015blnego powt\u00f3rzenia jakiej\u015b czynno\u015bci setki razy w ci\u0105gu dnia. Takich stanowisk pracy jest ogromna ilo\u015b\u0107 w przemy\u015ble, szczeg\u00f3lnie przy du\u017cych seriach wytwarzanych produkt\u00f3w. Tego typu praca przynosi coraz mniej satysfakcji i cz\u0119sto niewysokie zarobki. Wymaga wiele cierpliwo\u015bci i skrupulatno\u015bci. A tych cech coraz cz\u0119\u015bciej brakuje ludziom m\u0142odego pokolenia. W dzisiejszych czasach oczekuje si\u0119 szybkiego sukcesu, pracy ciekawej, lekkiej i dobrze p\u0142atnej. Pracodawcy musz\u0105 liczy\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce migracja pracownik\u00f3w produkcji jest du\u017ca, a nowo przyj\u0119ty operator lub monter potrafi zrezygnowa\u0107 z pracy jeszcze przed uko\u0144czeniem okresu pr\u00f3bnego. Ponadto roboty staj\u0105 si\u0119 coraz szybsze, precyzyjniejsze i bardziej bezpieczne. Wydajno\u015b\u0107 stanowisk zrobotyzowanych wzrasta. Robot nie wymaga przerw w pracy, nie bierze urlopu, ani zwolnienia. Amortyzacja finansowa stanowisk zrobotyzowanych mo\u017ce przebiec szybciej ni\u017c w rok. Wszystkie te czynniki sprawiaj\u0105, \u017ce robotyzacja przemys\u0142u na wielk\u0105 skal\u0119 jest zjawiskiem nieuchronnym.\u00a0<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Roboty mobilne wyr\u0119czaj\u0105 cz\u0142owieka w eksplorowaniu Ziemi i kosmosu. Specjalnie skonstruowane maszyny potrafi\u0105 dotrze\u0107 do miejsc niedost\u0119pnych dla cz\u0142owieka, pomagaj\u0105 poszukiwa\u0107 w gruzowiskach ofiar trz\u0119sienia ziemi. \u0141aziki marsja\u0144skie robi\u0105 pierwsze \u201ckroki\u201d na obcej planecie na d\u0142ugo przed cz\u0142owiekiem. Pierwszy cz\u0142owiek, kt\u00f3ry stanie na powierzchni czerwonej planety b\u0119dzie mia\u0142 przetarty szlak, a obca planeta b\u0119dzie ju\u017c w du\u017cej mierze poznana. Realne staj\u0105 si\u0119 futurystyczne wizje, w kt\u00f3rych roboty buduj\u0105 baz\u0119 marsja\u0144sk\u0105, a cz\u0142owiek pojawi si\u0119 tam dopiero, gdy warunki \u017cyciowe b\u0119d\u0105 bardziej przypomina\u0107 \u017cycie na ziemi. Czy nadal czu\u0107 si\u0119 b\u0119dziemy w\u00f3wczas jak zdobywcy?<\/span><\/p>\n Popularno\u015b\u0107 zdobywaj\u0105 tak\u017ce roboty spo\u0142eczne. S\u0105 one opracowane z my\u015bl\u0105 o ludziach starszych, niesamodzielnych. Robot ma asystowa\u0107 cz\u0142owiekowi, kontrolowa\u0107 jego stan zdrowia, transportowa\u0107 przedmioty, czy prowadzi\u0107 cz\u0142owieka do wyznaczonego celu. Zestaw sensor\u00f3w pomaga wykrywa\u0107 ewentualny upadek, czy zas\u0142abni\u0119cie. Je\u015bli cz\u0142owiek nie zareaguje poprawnie na czynno\u015bci wykonywane przez robota, ten w takiej chwili mo\u017ce podnie\u015b\u0107 alarm powiadamiaj\u0105c o problemie. Roboty takie mog\u0105 znale\u017a\u0107 zastosowanie w domach opieki os\u00f3b starszych, czy w szpitalach.<\/span><\/p>\n Intensywnie rozwija si\u0119 tak\u017ce ga\u0142\u0105\u017a robot\u00f3w humanoidalnych. Maszyny na\u015bladuj\u0105ce cz\u0142owieka coraz bardziej przypominaj\u0105 ludzi w budowie i sposobie ruchu. Progres w tej dziedzinie mo\u017cna dostrzec obserwuj\u0105c dzia\u0142ania ameryka\u0144skich in\u017cynier\u00f3w z firmy BostonDynamics i ich flagowego produktu,\u00a0robota Atlas<\/a><\/span>[3]<\/span>. Kierunek ten jest mocno wspierany przez przemys\u0142 wojskowy. Futurystyczna wizja robotycznego \u017co\u0142nierza doskona\u0142ego jest coraz bli\u017csza swej napawaj\u0105cej nas l\u0119kiem realizacji.<\/span><\/p>\n Gdzie znajdzie si\u0119 miejsce dla cz\u0142owieka w zdominowanym przez roboty \u015bwiecie? Jakie zadania stan\u0105 przed lud\u017ami, gdy\u00a0roboty przejm\u0105 zak\u0142ady pracy?<\/span><\/p><\/blockquote>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Cz\u0119sto w dyskusjach o robotyzacji podnoszony jest problem przejmowania miejsc pracy przez roboty. Ludzie przedstawiaj\u0105 obaw\u0119, \u017ce roboty pozbawi\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 z nas pracy. Liczba stanowisk do obsadzenia w przemy\u015ble mo\u017ce ulec drastycznemu zmniejszeniu, cho\u0107 niekoniecznie tak musi si\u0119 sta\u0107. Nale\u017cycie przeprowadzona robotyzacja pozwala firmom zwi\u0119kszy\u0107 produkcj\u0119 i zainwestowa\u0107 w rozw\u00f3j.<\/span><\/p>\n Post\u0119p, nawet mimo ograniczenia ludzi na produkcji, wymusza zatrudnienie wi\u0119kszej liczby os\u00f3b w pionie decyzyjnym firmy. Wymaga to od ludzi specjalizacji w innych kierunkach, a w szerszej perspektywie zmian\u0119 tendencji w kszta\u0142ceniu. Roboty wci\u0105\u017c jeszcze nie posiadaj\u0105 zdolno\u015bci planowania a ich programowanie wymaga konkretnego zakresu umiej\u0119tno\u015bci. Sam spos\u00f3b programowania ulega wci\u0105\u017c zmianie. Pojawiaj\u0105 si\u0119 narz\u0119dzia i techniki u\u0142atwiaj\u0105ce ten proces do tego stopnia, \u017ce operator\u00a0 obs\u0142uguj\u0105cy przyk\u0142adowo obrabiark\u0119 CNC lub innego rodzaju maszyn\u0119 produkcyjn\u0105, teraz mo\u017ce odpowiada\u0107 za zaprogramowanie i prac\u0119 robot\u00f3w na kilku stanowiskach.<\/span><\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n Obecnie w ka\u017cdej firmie, gdzie produkcja zosta\u0142a zrobotyzowana zatrudnienie znajduje jeden lub kilku robotyk\u00f3w, odpowiedzialnych za przeprogramowanie oraz utrzymanie ruchu.<\/span><\/p>\n Roboty zdobywaj\u0105 przestrze\u0144 w wielu dziedzinach. Wsz\u0119dzie tam potrzebna jest osoba odpowiedzialna za planowanie ich dzia\u0142ania. Roboty mobilne na przyk\u0142ad podbijaj\u0105 proces dystrybucji paczek w magazynach wielkich firm logistycznych. Ruch takich zespo\u0142\u00f3w robot\u00f3w musi by\u0107 odpowiednio przewidziany i zaplanowany. W takich czynno\u015bciach cz\u0142owiek wci\u0105\u017c jest niezast\u0105piony.<\/span><\/p>\n Oczywi\u015bcie miejsce zdobywaj\u0105 tu algorytmy sztucznej inteligencji, kt\u00f3re jednak r\u00f3wnie\u017c musz\u0105 by\u0107 nadzorowanie<\/span>\u00a0parametryzowane przez cz\u0142owieka. Metody uczenia maszynowego s\u0105 jednym z najpr\u0119\u017cniej rozwijaj\u0105cych si\u0119 dziedzin sztucznej inteligencji. Aby skutecznie wykorzysta\u0107 je w sterowaniu robotami nale\u017cy opracowa\u0107 baz\u0119 danych zachowa\u0144 robota lub po prostu uczy\u0107 go, na zasadzie zaprezentowania wykonanej pracy lub r\u0119cznego sterowania. R\u00f3\u017cni\u0107 si\u0119 b\u0119dzie to od aktualnie popularnego programowania robota, przypominaj\u0105cego j\u0119zyki programowania ni\u017cszego poziomu, kt\u00f3rych znajomo\u015b\u0107 wymaga specjalistycznej wiedzy.<\/span><\/p>\n Nieuchronna potrzeba usprawnienia procesu uruchamiania robot\u00f3w na stanowiskach pracy wymusi wi\u0119c utworzenie stanowisk takich jak np. trener robot\u00f3w lub trener algorytm\u00f3w uczenia maszynowego.<\/span><\/p><\/blockquote>\n O ile praca na produkcji cz\u0119sto wymaga od pracownika wykszta\u0142cenia wy\u017cszego technicznego, o tyle praca przy sortowaniu, paletyzacji, czy monta\u017cu ju\u017c niekoniecznie. Je\u015bli roboty zdominuj\u0105 te dziedziny, a to ju\u017c powoli nast\u0119puje, wielu ludzi nie b\u0119dzie w stanie si\u0119 przebran\u017cowi\u0107 i z dnia na dzie\u0144 zostanie bez pracy. Zawody typu trener robot\u00f3w, czy trener algorytm\u00f3w uczenia maszynowego, prawdopodobnie nie zape\u0142ni\u0105 tych brak\u00f3w. W ma\u0142ej skali problemu nie wida\u0107, ale z biegiem czasu mo\u017ce on sta\u0107 si\u0119 globalny. Jak spo\u0142ecze\u0144stwa sobie z tym poradz\u0105? Pojawiaj\u0105 si\u0119 pomys\u0142y opodatkowania pracy robot\u00f3w. Pozwoli\u0142oby to na utworzenie funduszu umo\u017cliwiaj\u0105cego pomoc socjaln\u0105 dla ludzi wypartych z zak\u0142ad\u00f3w pracy przez maszyny.\u00a0<\/span><\/p>\n <\/span><\/strong><\/p>\n Osobnym tematem, nad kt\u00f3rym nale\u017cy si\u0119 pochyli\u0107 w rozwa\u017caniach nad \u015bwiatem robot\u00f3w, jest zagadnienie sztucznej inteligencji, autonomii maszyn, oraz granic do kt\u00f3rych rozw\u00f3j tych dziedzin wci\u0105\u017c b\u0119dzie dla ludzi bezpieczny.<\/span><\/p>\n Wraz z pojawieniem si\u0119 idei cybernetycznego cz\u0142owieka, powsta\u0142o wiele kodeks\u00f3w etycznych dla robot\u00f3w. Wszystkie one zawiera\u0142y rdze\u0144 zasad, kt\u00f3rych roboty nie mog\u0142yby przekroczy\u0107. S\u0105 to przede wszystkim regu\u0142y zabraniaj\u0105ce robotom szkodzi\u0107 cz\u0142owiekowi. Za pioniera takich praw dla robot\u00f3w uznaje si\u0119 pisarza Isaaka Asimova, a sformu\u0142owane przez niego w 1942 roku zasady brzmi\u0105<\/span>[4]<\/span>:<\/span><\/p>\n Projektowanie maszyn zgodnie z tymi prawami ma zapewni\u0107 cz\u0142owiekowi bezpiecze\u0144stwo. Zak\u0142ada si\u0119, \u017ce niezale\u017cnie od stopnia zaawansowania robota, rdze\u0144 zasad w postaci tego kodeksu powinien w jaki\u015b spos\u00f3b zosta\u0107 zaimplementowany.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Aktualnie algorytmy sztucznej inteligencji wci\u0105\u017c sprowadzaj\u0105 si\u0119 do realizacji zada\u0144 stawianych do\u015b\u0107 w\u0105sko przez cz\u0142owieka. Komputer zaprogramowany do grania w szachy czy\u00a0Go<\/em>, cho\u0107 umiej\u0119tno\u015bciami przebija mistrz\u00f3w \u015bwiata w te gry o wiele poziom\u00f3w, nie jest w stanie wyj\u015b\u0107 poza szablon rozgrywki \u00a0i wykorzysta\u0107 sw\u0105 \u201cinteligencj\u0119\u201d na innym polu. Czyli, nie b\u0119dzie taki komputer genialnym strategiem w realnej wojnie prowadzonej przez ludzi. Nie jest w stanie cz\u0142owiek na dzie\u0144 dzisiejszy opracowa\u0107 komputera, kt\u00f3ry wymknie si\u0119 spod kontroli i cz\u0142owiekowi zagrozi. Wymaga\u0142oby to stworzenie sztucznego rozumu, kt\u00f3ry sam potrafi\u0142by si\u0119 rozwija\u0107 i kszta\u0142ci\u0107 w wybranym przez siebie kierunku. W wizjach wybitnego pisarza science-fiction i futurologa Stanis\u0142awa Lema, opracowanie takiego tworu jest ca\u0142kiem realne i prowadzi\u0142oby do zupe\u0142nie nowych wymiar\u00f3w sztucznej inteligencji<\/span>[5]<\/span>. P\u00f3ki co jednak, jest to do\u015b\u0107 odleg\u0142a wizja. Przyk\u0142adowo metody uczenia maszynowego pozwalaj\u0105 na optymalizacj\u0119 proces\u00f3w przez analiz\u0119 dost\u0119pnych danych. Zakres dzia\u0142ania jest jednak \u015bci\u015ble tu okre\u015blony. Natomiast niewykluczone jest, \u017ce w czasach\u00a0Internetu Rzeczy<\/strong>\u00a0(ang. Internet of Things) czy\u00a0Big Data<\/strong>, gdzie komputery s\u0105 na sta\u0142e do\u0142\u0105czone do ogromnych zasob\u00f3w wiedzy i danych, ewolucja technologiczna nie prze\u0142amie tej bariery.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Ponadto, opracowanie robota do przemys\u0142u zbrojeniowego, gotowego zast\u0105pi\u0107 cz\u0142owieka na polu bitwy, wcale nie b\u0119dzie wymaga\u0107 zaawansowanych algorytm\u00f3w sztucznej inteligencji, wykraczaj\u0105cych poza znan\u0105 nam dzi\u015b wiedz\u0119. Wystarczy opracowanie konstrukcji zdolnej do na\u015bladowania cz\u0142owieka w fizycznych mo\u017cliwo\u015bciach \u2013 jest to zdecydowanie w zakresie mo\u017cliwo\u015bci tego pokolenia in\u017cynier\u00f3w \u2013 i zaprojektowanie jego systemu sterowania w spos\u00f3b, kt\u00f3ry naka\u017ce mu nie przestrzega\u0107 pierwszej zasady kodeksu robota \u2013 czyli niekrzywdzenia cz\u0142owieka. Oddanie mu autonomii jest mo\u017cliwe na zasadzie podobnej jak w samochodach autonomicznych, coraz dynamiczniej wchodz\u0105cych na rynek. Takie auta w ko\u0144cu s\u0105 zmuszone do podejmowania decyzji w kwestii poruszania si\u0119. Systemy wizyjne pozwalaj\u0105 im widzie\u0107 i analizowa\u0107 otoczenie, a system sterowania ma za zadanie zdecydowa\u0107 o pr\u0119dko\u015bci, interakcji z innymi kierowcami, czy reagowa\u0107 na sytuacje zagro\u017cenia. Systemy te musz\u0105 by\u0107 do tego stopnia rozbudowane, aby m\u00f3c podj\u0105\u0107 decyzj\u0119 w kwestiach spornych etycznie. Dyskutuje si\u0119 o hipotetycznych problemach, gdy maszyna mo\u017ce stan\u0105\u0107 przed decyzj\u0105. Robot musi wywa\u017cy\u0107 warto\u015b\u0107 \u017cycia. Czy po\u015bwi\u0119ci\u0107 jedno \u017cycie, aby ratowa\u0107 inne? Czy wiele r\u00f3\u017cni\u0142 b\u0119dzie si\u0119 system sterowania dla robota \u2013 \u017co\u0142nierza? Inny b\u0119dzie tylko cel,\u00a0 ale metody podobne i zdecydowanie osi\u0105galne z punktu widzenia nauki.<\/span><\/p>\n Czy zatem faktycznie jest si\u0119 czego obawia\u0107 i czy sztuczna inteligencja mo\u017ce przynie\u015b\u0107 zgub\u0119 ludzko\u015bci?<\/span><\/p><\/blockquote>\n Na t\u0105 chwil\u0119 robot nie posiada w\u0142asnej woli, kt\u00f3ra pchnie go do odwr\u00f3cenia si\u0119 przeciw cz\u0142owiekowi. Co jednak je\u015bli wola cz\u0142owieka \u2013 konstruktora \u2013 pchnie robota przeciw innym ludziom? W\u00f3wczas nic maszyny przed tym nie powstrzyma.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Osobnym zagadnieniem, z kt\u00f3rym przyjdzie nam si\u0119 zmierzy\u0107 w erze robotyzacji jest pytanie jak traktowa\u0107 roboty i czy nale\u017cy im si\u0119 miejsce w spo\u0142ecze\u0144stwie. Odpowied\u017a na to na poz\u00f3r b\u0142ahe pytanie \u2013 przecie\u017c to tylko maszyny, tw\u00f3r cz\u0142owieka opracowany do uzyskania konkretnych korzy\u015bci \u2013 przy szerszym spojrzeniu okazuje si\u0119 do\u015b\u0107 z\u0142o\u017cona.<\/span><\/p>\n Pierwsza kwestia to odpowiedzialno\u015b\u0107 za maszyn\u0119. W prostych, programowalnych urz\u0105dzeniach sprawa jest do\u015b\u0107 oczywista \u2013 za ewentualne sytuacje niepo\u017c\u0105dane wynik\u0142e z niew\u0142a\u015bciwych zachowa\u0144 odpowiada projektant. Wypadki z winy maszyny s\u0105 zawsze wynikiem b\u0142\u0119du na etapie projektowania lub integrowania urz\u0105dze\u0144. Odpowiedzialno\u015b\u0107 jest wi\u0119c oczywista. Co jednak dzieje si\u0119, gdy maszynie dajemy coraz wi\u0119ksz\u0105 autonomi\u0119? Gdy robot sam b\u0119dzie rozwi\u0105zywa\u0142 problemy i uczy\u0142 si\u0119, kogo b\u0119dziemy wini\u0107, gdy podejmie decyzj\u0119 z naszego punktu widzenia b\u0142\u0119dn\u0105? Przygotowanie go na ka\u017cdy mo\u017cliwy scenariusz jest niemo\u017cliwe (zreszt\u0105 nie by\u0142oby tu w\u00f3wczas mowy o sztucznej inteligencji). Konstruktor nie jest w stanie przewidzie\u0107 wszystkich ewentualno\u015bci w trakcie pracy czy dzia\u0142ania robota wpuszczonego do naszego \u015bwiata.<\/span><\/p>\n Zaimplementowany zestaw praw i zasad, kt\u00f3rych maszyna ma przestrzega\u0107 mo\u017ce w konkretnej sytuacji okaza\u0107 si\u0119 niejednoznaczna. W\u00f3wczas skutek dzia\u0142ania robota, oraz win\u0119 lub jej brak nale\u017cy rozs\u0105dzi\u0107 jak w przypadku naszych ludzkich dzia\u0142a\u0144. Kto jednak mia\u0142by by\u0107 s\u0105dzony? Robot czy jego\u00a0tw\u00f3rca? Czy dopuszczenie do g\u0142osu sztucznej inteligencji i zrzucenie decyzji na maszyn\u0119 zwalnia cho\u0107 cz\u0119\u015bciowo konstruktora z odpowiedzialno\u015bci za jej dokonania?<\/span><\/p><\/blockquote>\n S\u0105 to pytania, z kt\u00f3rymi na pewno zmierzy\u0107 si\u0119 przyjdzie, gdy roboty wejd\u0105 na sta\u0142e do u\u017cytku. Powstaje na ten temat szereg prac. Jednym ze stanowisk jest pogl\u0105d, \u017ce robot powinien by\u0107 traktowany od strony prawnej w spos\u00f3b analogiczny do zwierz\u0105t (ang. Robot as Animals)<\/span>[6]<\/span>.<\/span><\/p>\n Ci\u0105gle jednak robot nazywany jest maszyn\u0105 i z ni\u0105 zr\u00f3wnany w rozwa\u017caniach. Traktowany podrz\u0119dnie i podda\u0144czo. Czy robot jest tylko rzecz\u0105, bezm\u00f3zgim narz\u0119dziem, kt\u00f3remu nie nale\u017c\u0105 si\u0119 \u017cadne prawa, czy cho\u0107by elementarny szacunek? A je\u015bli tak, to czy w przysz\u0142ej ewolucji tego rodzaju maszyn istnieje granica, za kt\u00f3r\u0105 \u00a0stan\u0105 si\u0119 czym\u015b wi\u0119cej? Aby odpowiedzie\u0107 na to pytanie, nale\u017cy przede wszystkim zastanowi\u0107 si\u0119 co rozumiemy pod poj\u0119ciem ,,osoba\u201d.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n <\/strong><\/span><\/p>\n Osoba wed\u0142ug wsp\u00f3\u0142czesnego filozofa Petera Singera to istota samo\u015bwiadoma. Czym jest zatem \u015bwiadomo\u015b\u0107 w\u0142asnego siebie? M\u00f3wi si\u0119, \u017ce jest to umiej\u0119tno\u015b\u0107 odczuwania r\u00f3\u017cnego rodzaju bod\u017ac\u00f3w zewn\u0119trznych. To przecie\u017c zdolno\u015bci takie posiadaj\u0105 zwierz\u0119ta, roboty nie by\u0142yby tu gorsze. Stanis\u0142aw Lem przekonuje, \u017ce to co nazywamy \u015bwiadomo\u015bci\u0105 jest ewolucyjnym wytworem, niczym co wyr\u00f3\u017cnia nas od innych gatunk\u00f3w, niczym metafizycznym. Twierdzi, wr\u0119cz, \u017ce ewolucja tylko odsun\u0119\u0142a nas od doskona\u0142o\u015bci, do kt\u00f3rej bli\u017cej amebie, czy ro\u015blinom ni\u017c cz\u0142owiekowi. Cz\u0142owiek, aby przetrwa\u0107 potrzebuje wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania miliarda kom\u00f3rek i wielu narz\u0105d\u00f3w. Przetwarza energi\u0119 kilkukrotnie poprzez \u0142a\u0144cuch pokarmowy. Gdzie\u017c nam do geniuszu fotosyntezy i prostoty prze\u017cycia ro\u015blin, czy bakterii?! To co mamy za nasz\u0105 wielko\u015b\u0107 ewolucyjn\u0105 Lem nazywa niedoskona\u0142o\u015bci\u0105.<\/span><\/p>\n Czemu w takim uk\u0142adzie czujemy si\u0119 na tyle szczeg\u00f3lni, \u017ceby nazywa\u0107 si\u0119 osobami, jednocze\u015bnie odmawiaj\u0105c tego przywileju przedstawicielom innych gatunk\u00f3w?<\/span><\/p><\/blockquote>\n R\u00f3\u017cnic\u0119 na korzy\u015b\u0107 ludzi wskazuje jednoznacznie Karol Wojty\u0142a w dziele ,,Osoba i Czyn.\u201d<\/span>[7].<\/span>\u00a0W swoich rozwa\u017caniach biskup Krakowa twierdzi, \u017ce ,,Cz\u0142owiek jest osob\u0105, i jeste\u015bmy o tym przekonani dlatego, \u017ce spe\u0142nia on czyny. (\u2026). Do\u015bwiadczenie, a zarazem intelektualny ogl\u0105d osoby w czynach i poprzez czyny pochodzi w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b st\u0105d, \u017ce czyny owe posiadaj\u0105 moralno\u015b\u0107, \u017ce s\u0105 moralnie dobre albo z\u0142e. (\u2026). Tylko dzia\u0142anie, kt\u00f3re zak\u0142ada jako dzia\u0142acza osob\u0119 \u2013 stwierdzili\u015bmy, \u017ce tylko takie zas\u0142uguje na nazw\u0119 ,,czyn\u201d \u2013 odznacza si\u0119 moralno\u015bci\u0105.\u201d Dalej przysz\u0142y papie\u017c pisze: ,,\u0179r\u00f3d\u0142em za\u015b, z kt\u00f3rego czerpiemy poznanie o tym jak\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105 OSOBA jest b\u0119dzie czyn \u2013 szczeg\u00f3lniejszym jeszcze \u017ar\u00f3d\u0142em \u2013 MORALNO\u015a\u0106 w aspekcie dynamicznym, czyli egzystencjalnym.\u201d<\/span><\/p>\n Bior\u0105c pod uwag\u0119 powy\u017csze rozwa\u017cania mo\u017cemy uzna\u0107, \u017ce dop\u00f3ki moralno\u015b\u0107 czynu podejmowanego przez robota b\u0119dzie implikacj\u0105 obostrze\u0144 i regu\u0142 narzuconych mu przez cz\u0142owieka dot\u0105d robot osob\u0105 sta\u0107 si\u0119 nie mo\u017ce i jako tak\u0105 nie nale\u017cy go traktowa\u0107.<\/span><\/p>\n Argumentu w tej dyskusji mo\u017cemy szuka\u0107 r\u00f3wnie\u017c w dzie\u0142ach Roberta Speamanna, kt\u00f3ry w dziele ,,Osoby. O r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy czym\u015b a kim\u015b.\u201d<\/span>[8]<\/span>\u00a0pisze wprawdzie o tym, \u017ce godno\u015b\u0107 osoby jest cz\u0119sto odbierana ludziom ze wzgl\u0119du na brak pewnych cech, ale jego przekonania mo\u017cemy przenie\u015b\u0107 tak\u017ce na pole robot \u2013 cz\u0142owiek. Speamann przekonuje, \u017ce miano osoby przys\u0142uguje ze wzgl\u0119du na przynale\u017cno\u015b\u0107 do gatunku, a nie posiadanie konkretnego zestawu cech, gdy\u017c ludzie jako Osoby s\u0105 indywiduami w spos\u00f3b dla ka\u017cdego wyj\u0105tkowy. Za kryterium dla gatunku za\u015b przyjmuje tu \u017cycie i powtarza za Arystotelesem, \u017ce istnie\u0107 to znaczy to samo co \u017cy\u0107, a Osoby s\u0105 istotami \u017cyj\u0105cymi.<\/span><\/p>\n Autor: \u0141ukasz Gruszka<\/p>\n <\/p>\n BIBLIOGRAFIA<\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.9.2″ _module_preset=”default” background_color=”#f1f1f1″ custom_margin=”||-51px||false|false”][et_pb_row _builder_version=”4.9.4″ _module_preset=”default” width=”90%” max_width=”2560px” custom_padding=”100px||100px||true|false”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.9.4″ _module_preset=”default”][et_pb_text _builder_version=”4.9.2″ _module_preset=”default” text_font=”||||||||” text_text_color=”#009ee3″ text_font_size=”40px” text_line_height=”1.2em” custom_margin=”-40px||||false|false”]Aktualno\u015bci[\/et_pb_text][dipl_blog_slider include_categories=”5″ featured_image_size=”full” excerpt_length=”220″ show_author=”off” show_categories=”off” show_comments=”off” read_more_text=”wi\u0119cej” post_per_slide=”2″ show_control_dot=”off” arrow_color=”#FFFFFF” use_arrow_background=”on” arrow_background_color=”#37a0da” post_per_slide_tablet=”2″ post_per_slide_phone=”1″ _builder_version=”4.9.2″ _module_preset=”default” title_font=”||||||||” title_text_color=”#37a0da” title_font_size=”17px” body_font=”||||||||” body_text_align=”justify” body_text_color=”#004e9e” meta_font=”||on||||||” meta_text_color=”#37a0da” custom_read_more=”on” read_more_text_size=”17px” read_more_text_color=”#37a0da” read_more_font=”||on||||||” read_more_alignment=”right”][\/dipl_blog_slider][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Roboty i automatyzacja proces\u00f3w zdobywaj\u0105 coraz wi\u0119cej przestrzeni w naszym \u015bwiecie, a technologia nieustannie post\u0119puje naprz\u00f3d, \u00a0wobec tego spodziewa\u0107 si\u0119 mo\u017cemy dalszego szybkiego rozwoju tej dziedziny\u00a0in\u017cynierii. \u015amia\u0142o mo\u017cemy powiedzie\u0107, \u017ce \u017cyjemy w erze\u00a0robotyzacji, kt\u00f3ra niesie ze sob\u0105 tak samo wiele nadziei co i obaw. Gdzie jest granica mo\u017cliwo\u015bci dla tego typu maszyn? Jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142a […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1090,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"2880","footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-4543","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4543","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4543"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4543\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1090"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4543"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4543"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/easyrobots.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4543"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}<\/h5>\n
Co to jest robot i do czego s\u0142u\u017cy?<\/strong><\/span><\/h2>\n
Robot podbija \u015bwiat<\/span><\/strong><\/h2>\n
Roboty mobilne, spo\u0142eczne i humanoidalne<\/strong><\/span><\/h2>\n
Obawy przed \u015bwiatem robot\u00f3w<\/strong><\/span><\/h3>\n
<\/h5>\n
<\/span><\/strong><\/h5>\n
Granice sztucznej inteligencji<\/span><\/strong><\/h3>\n
\n
Komputer genialnym strategiem w wojnie?<\/strong><\/span><\/h4>\n
Autonomia robot\u00f3w, a nasze bezpiecze\u0144stwo<\/strong><\/span><\/h4>\n
Robot \u2013 rzecz czy osoba?<\/strong><\/span><\/h4>\n
Robot \u2013 istota samo\u015bwiadoma?<\/strong><\/span><\/h3>\n
\n